ASML springt 5 procent op nieuwe AI-vraag

Chipaandelen kunnen weken sudderen en dan in één sessie alles goedmaken. Dat is precies wat er vandaag gebeurt. ASML, de Veldhovense maker van machines waarmee chipfabrikanten hun allerkleinste chips maken, schiet ruim 5 procent omhoog naar zo'n 1.616 euro. De motor: hernieuwd optimisme over de enorme bedragen die naar kunstmatige intelligentie en datacenters stromen.

De hele Europese chiphoek zit in de lift. En ASML, veruit het zwaarste techfonds in de AEX, trekt de index mee omhoog.

Wat drijft de sprong bij ASML?

De aanleiding komt uit de AI-hoek. Er zijn berichten dat het AI-bedrijf Anthropic in zijn beursgangdocumenten wijst op een scherpe stijging van de uitgaven aan cloud, rekenkracht en infrastructuur. Kort daarvoor tekende Anthropic al een computingdeal van minstens 11,6 miljard dollar. Dat soort bedragen jaagt beleggers terug naar alles wat met de bouw van AI te maken heeft.

En daar zit ASML precies goed. Meer AI betekent meer datacenters. Meer datacenters betekenen meer geavanceerde chips. En die chips kun je niet maken zonder de lithografiemachines van ASML, de apparaten die met extreem ultraviolet licht (EUV) piepkleine patronen op siliciumplakken tekenen. ASML is daarin zo goed als alleenheerser.

Het nieuws valt in vruchtbare grond. Vorige week meldde ASML al dat meer fabrieken zich vastleggen op zijn nieuwe High-NA EUV-machines, de topklasse van ongeveer 400 miljoen dollar per stuk. Ook werkt ASML met grote klanten aan een nieuwe standaard voor het maken van AI-chips. De optelsom: de vraag naar het duurste gereedschap in de chipindustrie loopt door.

Waarom loopt de chipsector nu voorop?

De koersreactie is groot, maar niet uit de lucht gegrepen. De markt voor chipmachines aan de voorkant van het productieproces groeit naar verwachting stevig door, gedreven door AI-vraag en de bouw van fabrieken voor de allerkleinste 2-nanometerchips. ASML zit met zijn EUV-positie op de beste plek in die keten.

Tegelijk is het beeld niet vlekkeloos. De lange rente in de VS staat hoog: de tienjaarsrente noteert rond 5,17 procent. Een hoge rente maakt toekomstige winsten van groeiaandelen op papier minder waard, en juist techfondsen zijn daar gevoelig voor. Dat verklaart waarom de bredere markt afgelopen dagen aarzelde, terwijl de AI-thema's er dwars doorheen bleven schitteren.

De achtergrond in de VS oogt verder stabiel. De werkloosheid ligt op 4,1 procent en de beleidsrente van de Federal Reserve staat op 3,63 procent. De inflatie loopt nog licht door. Geen omgeving die de AI-uitgaven remt, wel eentje die per dag van stemming kan wisselen.

Wat betekent dit voor jou als belegger?

Een dag als deze laat vooral zien hoe beweeglijk ASML is. Het aandeel heeft een bèta van ongeveer 1,36. Dat getal zegt: als de markt beweegt, beweegt ASML nog wat harder. Fijn op een groene dag, minder fijn als het thema omslaat.

Reken de beweging concreet door. Een sprong van 5,18 procent op een positie van 25.000 euro is grofweg 1.295 euro erbij op één handelsdag. Dezelfde beweeglijkheid werkt de andere kant op net zo hard.

Let op de waardering. ASML wordt verhandeld tegen ongeveer 64 keer de winst per aandeel. Die koers-winstverhouding, de prijs die je betaalt per euro jaarwinst, is fors. Beleggers rekenen dus op stevige groei. Komt die er, dan is de prijs te verdedigen. Valt de AI-vraag tegen, dan zit er weinig buffer in.

Zet de koers in perspectief. In het afgelopen jaar bewoog ASML tussen 812 en 1.741 euro. De huidige koers rond 1.616 euro zit dicht bij de bovenkant van dat bereik. De weg terug naar het dieptepunt was fors, de weg terug omhoog ook. Dat is het karakter van dit fonds.

Ondertussen koopt ASML eigen aandelen in. Bij zo'n programma haalt het bedrijf eigen stukken van de beurs, waardoor de winst over minder aandelen wordt verdeeld. Het dividendrendement is met circa 0,5 procent bescheiden; bij ASML zit het rendement vooral in de koers, niet in de uitkering.

De les

Eén AI-bericht kan een heel mandje chipaandelen in beweging zetten. Dat is de kracht én de kwetsbaarheid van ASML: het fonds is verworden tot een hefboom op het AI-verhaal. Als het thema loopt, loopt ASML mee, en vaak harder.

Voor jou telt dan niet de kleur van vandaag, maar de vraag eronder. Blijven de investeringen in datacenters en geavanceerde chips echt doorstromen? Zolang dat het geval is, staat ASML in het middelpunt. Zo niet, dan zorgt diezelfde hefboom voor de omgekeerde beweging.

Eén groene dag is geen bewijs, en één rode dag geen ramp. Cijfers in, ruis eruit.