Nasdaq 100 crasht 6%, VIX schiet 70% omhoog

Maandenlang leek er maar één richting te bestaan voor techaandelen: omhoog. Elke dip werd gekocht, elke AI-order werd gevierd. Dat zelfvertrouwen is in één handelsdag weggevaagd. De Nasdaq 100 kelderde 6,36%, chipgigant Nvidia verloor 9% en de VIX, de angstindex van Wall Street, sprong bijna 70% omhoog. Het is de zwaarste beursdag sinds 2020.

Waarom crasht de Nasdaq zo hard?

De aanleiding is een plotselinge omslag in het sentiment rond de AI-handel. Berichten wijzen op grootschalige verkopen door hedgefondsen, grote beleggingspartijen die snel in en uit posities stappen. Zodra de eersten begonnen te verkopen, volgden de anderen. Zo rolde de daling als een sneeuwbal door de hele techsector.

De halfgeleideraandelen kregen de hardste klappen. De bredere chipsector dook zo'n 12% omlaag, met Nvidia als duidelijkste slachtoffer. In Azië ging het net zo hard: chipaandelen stortten in, in Korea ging de noodrem (de circuit breaker) eraan te pas en de Japanse Nikkei nadert een berenmarkt, een daling van meer dan 20% vanaf de top.

Tekenend is de sprong van de VIX. Die index meet hoeveel beweging beleggers de komende maand verwachten in de brede Amerikaanse markt. Een stijging van bijna 70% betekent dat beleggers massaal bescherming inkochten tegen verdere dalingen. Hoe hoger de VIX, hoe meer angst in de markt zit. Zo'n uitslag zie je alleen bij echte paniek.

Wat betekent dit voor de chipsector?

De chipsector is het kloppende hart van de AI-rally geweest. Juist daarom raakt een omslag in het sentiment deze aandelen het hardst. Toen Nvidia 9% verloor, trok dat de hele keten mee: van chipontwerpers tot de bedrijven die de machines leveren om die chips te maken.

Voor het Damrak is dat direct relevant. De AEX leunt zwaar op zijn chipnamen. De Nederlandse halfgeleideraandelen zitten in dezelfde keten die op Wall Street en in Azië werd afgestraft. Als de wereldwijde chipaandelen in een uitverkoop belanden, is de kans groot dat de Nederlandse chipnamen die beweging bij opening meenemen.

Belangrijk om te snappen: dit is vooralsnog een beweging in het sentiment, niet in de harde cijfers van de bedrijven zelf. Er is geen winstwaarschuwing die de daling veroorzaakt. Het is de prijs die beleggers bereid zijn te betalen die onderuitgaat, niet per se de onderliggende vraag naar chips.

Wat betekent dit voor jou als AEX-belegger?

Eerst het rekensommetje. Heb je 25.000 euro in een brede techindex zitten en die zakt 6%, dan is dat in één dag zo'n 1.500 euro minder. Op papier, want je verliest het pas echt als je verkoopt. Dat verschil is op zo'n dag het belangrijkste wat je kunt onthouden.

Spreiding doet zijn werk juist nu. Wie alles op chips had gezet, voelt deze dag dubbel. Wie een deel buiten de techsector heeft, merkt dat de klap gedempt wordt. Al bleek deze keer dat er weinig schuilplekken waren: de uitverkoop was breed.

De macro-achtergrond blijft meespelen. De Amerikaanse tienjaarsrente staat rond 4,9%. Een hoge rente maakt toekomstige winsten, waar groeiaandelen het van moeten hebben, vandaag minder waard. De Fed-rente ligt op 3,88% en de werkloosheid liep licht op naar 4,2%. Dat is geen ramp, maar het geeft de markt weinig reden om de hoge waarderingen blind te blijven betalen.

Paniek is geen strategie. De VIX die bijna 70% hoger staat, vertelt je vooral hoe nerveus anderen zijn. Het zegt niets over waar de koersen volgende week staan. Juist op dit soort dagen worden de meeste fouten gemaakt, in beide richtingen.

De les

Een correctie, een daling van meer dan 10% vanaf de top, hoort bij beleggen. Ze komen zelden met een waarschuwing vooraf en voelen altijd heftiger dan ze achteraf blijken. De AI-rally kon niet eeuwig in één rechte lijn omhoog.

Wat je hieraan hebt, is niet een voorspelling maar een reflex. Weet wat je bezit, weet waarom, en weet hoeveel een dag van 6% je echt kost. Dan is een rode dag informatie in plaats van een schok.

De koersen bewegen op angst en hoop; de bedrijven erachter veranderen niet in één dag. Cijfers in, ruis eruit.