Banenrapport VS: werkloosheid loopt op naar 4,2%

Een banenrapport is zelden spannend om te lezen. Toch houdt de hele beurswereld elke eerste vrijdag van de maand zijn adem in. Niets stuurt de renteverwachtingen zo direct als de Amerikaanse arbeidsmarkt. En in september gebeurde er iets waar beleggers op letten: de werkloosheid liep op naar 4,2 procent, een tik hoger dan de 4,1 procent van augustus.

Klein getal, grote betekenis. Een oplopende werkloosheid wijst op een afkoelende arbeidsmarkt. En een koelere arbeidsmarkt geeft de Federal Reserve, de Amerikaanse centrale bank, meer ruimte om de rente te verlagen. Precies dat is waar aandelenmarkten gevoelig voor zijn.

Wat zegt dit banenrapport precies?

Het banenrapport, in vakjargon de nonfarm payrolls, telt hoeveel banen de Amerikaanse economie erbij kreeg buiten de landbouw. Samen met de werkloosheidscijfers is het de belangrijkste thermometer voor de gezondheid van de arbeidsmarkt.

De kern dit keer: de werkloosheid steeg naar 4,2 procent, tegen 4,1 procent een maand eerder. Dat beeld past bij een economie die minder oververhit raakt.

Waarom is dat belangrijk? Een te sterke arbeidsmarkt jaagt lonen en daarmee inflatie aan. Een afkoelende arbeidsmarkt doet het omgekeerde. Voor de Fed is dat een doorslaggevende factor bij elk rentebesluit.

Wat betekent dit voor de rente?

De Federal Funds rate, de belangrijkste beleidsrente van de Fed, stond in september op 3,75 procent. Dat is al wat lager dan de pieken van eerdere jaren, maar nog altijd stevig.

Een zwakker banenrapport voedt de verwachting dat de Fed verder omlaag kan. Tegelijk is de inflatie nog niet verdwenen. De consumentenprijzen, gemeten met de CPI-index, liepen in augustus op van 332,8 naar 334,1. Dat is een stijging van ongeveer 0,4 procent in één maand. De Fed zit dus in een spagaat: een afkoelende arbeidsmarkt roept om lagere rente, maar aanhoudende inflatie remt.

De markt voor staatsobligaties liet geen eenduidig feestje zien. De tienjaarsrente, het rendement op tienjarige Amerikaanse staatsleningen, noteerde eind september rond 5,29 procent, iets hoger dan de 5,26 procent een dag eerder. Die rente is de wereldwijde maatstaf voor langlopende leenkosten. Dat de langere rente niet meteen daalt, laat zien dat beleggers de inflatie nog serieus nemen.

Wat merk jij hiervan als belegger?

De Amerikaanse arbeidsmarkt is jouw koersmotor, ook in Amsterdam. De AEX draait voor een groot deel op internationaal sentiment. Als Wall Street rekent op lagere rente, straalt dat door naar Europese aandelen. Lagere rente maakt toekomstige bedrijfswinsten meer waard en zet geld in beweging richting aandelen.

Rentegevoelige sectoren voelen het het eerst. Banken verdienen aan het verschil tussen in- en uitleenrente, dus hun winstgevendheid beweegt mee met het rentepad. Groeiaandelen, zoals chipbedrijven, reageren juist sterk op de lange rente, omdat hun waarde grotendeels in toekomstige winst zit.

Een rekenvoorbeeld op de tienjaarsrente. Stel, je leent via een hypotheek of obligatie 250.000 euro. Een verschil van één procentpunt in de lange rente scheelt al snel 2.500 euro aan rentelasten per jaar. Zo'n klein getal in een banenrapport werkt dus door tot in je portemonnee.

De les

Eén banenrapport verandert de wereld niet. Maar het is wel het signaal dat de Fed het nauwkeurigst leest. Een werkloosheid die oploopt naar 4,2 procent is geen ramp, het is een teken dat de economie geleidelijk afkoelt.

Voor jou als belegger telt vooral de richting. Een koelere arbeidsmarkt plus een rente die mogelijk daalt, dat is het soort omgeving waar aandelenmarkten doorgaans goed op reageren. Maar zolang de inflatie niet volledig is bedwongen, blijft het pad grillig.

Laat je niet gek maken door één cijfer of één kop. Kijk naar het patroon over meerdere maanden. Cijfers in, ruis eruit.