Europese beurzen jagen op records, rente is spelbreker

Een recordkoers voelt als een feestje waar iedereen bij wil zijn. Toch wordt zo'n record zelden gemaakt door euforie. Meestal ontstaat het juist als een zorg wegvalt die eerder op de koersen drukte.

Dat patroon zie je telkens terug bij Europese aandelen. Zodra de angst voor strakker centralebankbeleid luwt, kruipen de brede indices omhoog en duiken de eerste recordstanden op. Zo noteerden Europese beurzen al eens all-time highs toen de zorgen rond het wereldwijde monetaire beleid wegebden, en stonden Franse aandelen op een recordniveau.

Waarom ebbende rentevrees zo belangrijk is

Aandelen en rente zijn communicerende vaten. De rente is kort gezegd de prijs van geld. Stijgt die, dan wordt lenen duurder en worden veilige alternatieven zoals obligaties aantrekkelijker. Dat trekt geld weg bij aandelen.

Daalt de rente of vlakt de vrees voor verdere verhogingen af, dan gebeurt het omgekeerde. Beleggers durven weer risico te nemen. Precies in die fasen zetten Europese indices hun opmars naar records in.

Het probleem van vandaag zit in het getal eronder. De Amerikaanse tienjaarsrente, de rente op staatsleningen met een looptijd van tien jaar en de belangrijkste graadmeter voor de lange rente wereldwijd, staat op 5,28 procent. Een dag eerder was dat nog 5,24 procent. De lange rente loopt dus op, niet af. Dat is het tegenovergestelde van de wind die een recordrally normaal in de rug duwt.

Welke sectoren het verschil maken

Een Europese rally is zelden een optocht waarin alles even hard meeloopt. Vaker is het een touwtrekken tussen sectoren.

Techaandelen zijn de aanjager. Technologiebedrijven leunen op verwachte winsten ver in de toekomst. Hoe lager de rente, hoe meer die toekomstige winsten vandaag waard zijn. Een techrally heeft Europese beurzen eerder richting records getild, samen met een miljardendeal tussen twee grote Duitse vastgoedontwikkelaars.

Mijnbouw is de rem. Verliezen bij grote mijnbouwaandelen hebben een recordstand ook al eens tegengehouden, zelfs toen de techsector juist opveerde. Grondstofbedrijven bewegen mee met de wereldwijde conjunctuur en met de prijzen van metalen. Als die haperen, weegt dat op de brede index, hoe hard tech ook stijgt.

Dat is het echte verhaal achter veel Europese recorddagen: niet of de beurs omhoog gaat, maar welke sector de doorslag geeft.

Wat betekent dit voor jou?

De verleiding bij een recordrally is om alleen naar de hoofdstand te kijken. Maar de hoofdstand verbergt wat eronder gebeurt.

Kijk daarom naar de motor en de rem tegelijk. Als de lange rente oploopt, zoals nu met die 5,28 procent, dan verdwijnt een deel van de brandstof onder rentegevoelige sectoren zoals techaandelen. Een record dat ontstaat ondanks een stijgende rente staat op een minder stevig fundament dan een record dat ontstaat dankzij een dalende rente.

De bredere Amerikaanse achtergrond geeft gemengde signalen. De beleidsrente van de Federal Reserve staat op 3,75 procent. De werkloosheid liep licht op naar 4,2 procent, van 4,1 procent een maand eerder. En de consumentenprijzen blijven stijgen. Dat zijn de krachten die bepalen of de lange rente verder klimt of eindelijk afkoelt. En dat bepaalt weer hoeveel ruimte Europese aandelen krijgen.

De les

Records worden gemaakt door zorgen die wegvallen, niet door enthousiasme dat opbouwt. Dat klinkt tegenintuïtief, maar het verklaart waarom rally's vaak beginnen als het nieuws juist somber lijkt.

Een brede index vertelt je maar de helft. De andere helft zit in de rotatie eronder: welke sector trekt, welke sleept. Tech dat aanjaagt en mijnbouw dat remt, is een klassiek Europees beeld.

En de rente is altijd de hoofdrol. Zolang de lange rente oploopt in plaats van daalt, blijft elke recordstand een stand met een sterretje. Cijfers in, ruis eruit.